Nowe zasady dystrybucji ubezpieczeń – co zmieni się na rynku? 

Rynek ubezpieczeniowy przygotowuje się do nowych zasad dystrybucji, które mają być stosowane najpóźniej od 1 lipca 2027 roku. Rekomendacje KNF obejmują cały proces sprzedaży, w tym badanie potrzeb klienta, wartość oferowanych produktów oraz współpracę zakładów z pośrednikami. Co w praktyce zmieni się w dystrybucji ubezpieczeń? 

Nowy standard dystrybucji ubezpieczeń 

Na początku warto wyjaśnić, że nowe rekomendacje Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) zastąpią wytyczne dotyczące dystrybucji ubezpieczeń z 2014 roku. Jak wiadomo od tego czasu zmieniły się zarówno przepisy, jak i sam rynek. W życie weszła m.in. ustawa o dystrybucji ubezpieczeń, która na nowo określiła obowiązki związane z oferowaniem produktów i ochroną klientów. KNF zwraca też uwagę na nieprawidłowości dostrzegane w praktyce nadzorczej. Dotyczą one m.in. określania wymagań i potrzeb klientów, realizacji obowiązków informacyjnych oraz nadzoru zakładów nad agentami. Dlatego nowe zasady mają uporządkować te kwestie i ujednolicić sposób stosowania przepisów. Obejmują one cały proces dystrybucji niezależnie od tego, czy towarzystwo sprzedaje ubezpieczenie bezpośrednio, czy korzysta z pośredników. Rekomendacje KNF odnoszą się również do ubezpieczeń grupowych, sposobu wynagradzania, kontroli wewnętrznej oraz relacji zakładów z agentami i brokerami. 

Wartość ubezpieczenia dla klienta 

Jednym z ważniejszych elementów nowych zasad jest wartość, jaką produkt zapewnia klientowi. KNF wskazuje, że powinna być ona brana pod uwagę już na etapie tworzenia ubezpieczenia, a następnie monitorowana przez cały okres jego oferowania. Rekomendacje określają przy tym konkretny poziom relacji między składką a oczekiwanymi odszkodowaniami i świadczeniami. Co do zasady ich wartość obecna nie powinna być niższa niż 30 proc. wartości obecnej oczekiwanych składek brutto. W przypadku określonych produktów o bardzo niskiej składce próg wynosi 20 proc. Rozwiązanie znane już m.in. z bancassurance i ubezpieczeń CPI zostanie więc zastosowane szerzej, z uwzględnieniem wyjątków wskazanych przez KNF. W przypadku produktów pozostających w aktywnej ofercie odpowiednie wyliczenia mają być wykonywane co najmniej raz w roku. Jeżeli produkt nie zapewnia odpowiedniej wartości dla klienta towarzystwo powinno podjąć działania, które pozwolą ją poprawić. 

Większy nadzór nad sprzedażą 

Nowe rekomendacje mocniej akcentują również sposób prowadzenia analizy wymagań i potrzeb klienta. APK powinna pozwolić ustalić m.in. oczekiwany zakres i okres ochrony oraz odpowiednią sumę ubezpieczenia lub sumę gwarancyjną. Pod uwagę mają być brane także cechy i sytuacja klienta, szczególnie gdy mogą mieć znaczenie dla zastosowania wyłączeń lub ograniczeń odpowiedzialności. Co istotne, proces powinien zostać udokumentowany tak, aby możliwe było wykazanie, że zaproponowana umowa rzeczywiście odpowiada ustalonym wymaganiom i potrzebom. Więcej obowiązków wiąże się także z nadzorem nad agentami. Zakłady powinny kontrolować m.in. sposób wykonywania czynności agencyjnych, realizację obowiązków informacyjnych i prowadzenie APK. Weryfikacji mają podlegać także obowiązki szkoleniowe, materiały wykorzystywane w sprzedaży czy aktualność danych znajdujących się w rejestrze agentów. Jeżeli towarzystwo stwierdzi nieprawidłowości będzie zobowiązane podjąć działania korygujące, a gdy okażą się one nieskuteczne, również działania sankcyjne. Warto podkreślić, że rekomendacje mają być stosowane zgodnie z zasadą „zastosuj lub wyjaśnij”. Oznacza to, że zakład może odstąpić od ich stosowania, ale powinien wyjaśnić przyczyny takiej decyzji. 

Na wdrożenie nowych zasad rynek ma czas do 1 lipca 2027 roku. Dłuższy termin przewidziano dla części oszczędnościowej objętej rekomendacją 7.9. W tym przypadku nowe wymogi zaczną obowiązywać od 1 lipca 2028 roku. 

Źródło: Komisja Nadzoru Finansowego